سرکوب مرگبار اعتراضات سراسری دی ۱۴۰۴ با هزاران کشته گزارششده
اعتراضات به سقوط ارزش ریال از ۷ دی ۱۴۰۴ آغاز شد و به شعار پایان حکومت خامنهای رسید. مقامات از ۱۸ دی اینترنت و ارتباطات را در سراسر کشور قطع کردند که به گفته عفو بینالملل کشتارهای غیرقانونی را پنهان کرد. خامنهای کشته شدن «چند هزار» نفر را پذیرفت اما آمریکا و اسرائیل را مقصر دانست. آمار رسمی ۳۱۱۷ کشته بود و گزارشگر ویژه سازمان ملل از دستکم ۵۰۰۰ کشته خبر داد.
روند تحریریهای از گزارشهای عمومی است، نه یافته حقوقی.
- نخستین واکنش: اعتراض بازاریان بهحق است، اما با «اغتشاشگر» نباید گفتوگو کرد - به گزارش خبرگزاری آناتولی، خامنهای در نخستین واکنش به اعتراضات گفت نگرانیهای بازاریان مشروع است اما اعتراض «با اغتشاش فرق دارد» و مسئولان باید با معترضان گفتوگو کنند، نه با اغتشاشگران. او گفت برخی با هدف ناامن کردن کشور از اعتراض بازاریان «سوءاستفاده» میکنند و از «دست دشمن» سخن گفت. Iran's Khamenei says protesters' concerns valid, but warns of 'enemy hand' behind unrest
- قطع سراسری اینترنت و ارتباطات - عفو بینالملل گزارش داد مقامات از ۸ ژانویه اینترنت و ارتباطات تلفنی را در سراسر کشور قطع کردند. ربکا وایت، پژوهشگر این سازمان، گفت این کار «کاملا عمدی» است و مانع ثبت نقض حقوق بشر از جمله کشتارهای غیرقانونی به دست نیروهای امنیتی میشود. Iran: Internet shutdown hides violations in escalating deadly crackdown on protesters
- خامنهای: «چند هزار نفر» کشته شدند؛ رئیسجمهور آمریکا را «مجرم» میدانیم - به گزارش بیبیسی به نقل از رسانههای دولتی، خامنهای گفت «وابستگان به اسرائیل و آمریکا خسارت عظیم زدند و چند هزار نفر را کشتند» و افزود «رئیسجمهور آمریکا را به خاطر تلفات، خسارات و تهمتها مجرم میدانیم». او به دونالد ترامپ (@realdonaldtrump) اشاره داشت که معترضان را به ادامه اعتراض تشویق کرده بود. هرانا در آن زمان شمار کشتهها را ۳۰۹۰ نفر اعلام کرده بود. Iran's supreme leader acknowledges thousands killed during recent protests
- آمار رسمی ۳۱۱۷ کشته؛ گزارشگر سازمان ملل: دستکم ۵۰۰۰ - به گزارش عفو بینالملل، شورای عالی امنیت ملی اعلام کرد ۳۱۱۷ نفر کشته شدند، در حالی که مای ساتو، گزارشگر ویژه سازمان ملل درباره ایران، گفته بود دستکم ۵۰۰۰ نفر کشته شدهاند. عفو بینالملل از «سرکوب بهشدت نظامیشده برای پنهان کردن کشتارها»، بازداشتهای خودسرانه و ناپدیدسازی اجباری خبر داد. Iran: Authorities unleash heavily militarized clampdown to hide protest massacres